Bota e aviacionit po përjeton një transformim të heshtur, por thelbësor për pasagjerët: internet të shpejtë dhe të qëndrueshëm gjatë fluturimit. Ditët kur telefoni vendosej në “flight mode” dhe koha kalohej me një libër të lënë përgjysmë, po i përkasin së shkuarës.
Sot, pasagjerët mund të dërgojnë mesazhe, të bëjnë video-thirrje apo të transmetojnë video me cilësi të lartë, edhe në mijëra metra mbi tokë. Kjo risi po bëhet realitet falë Starlink, shërbimit të internetit satelitor të kompanisë SpaceX, në pronësi të Elon Musk.
Me Lufthansa Group që së fundmi njoftoi futjen e kësaj teknologjie në flotën e saj, Starlink po shndërrohet shpejt në standardin e ri të lidhjes në ajër.
Si funksionon Starlink në aeroplan?
Starlink ofron internet global përmes një konstelacioni prej mbi 6,750 satelitësh në orbitë të ulët të Tokës. Të dhënat transmetohen nga pajisja e pasagjerit drejt satelitëve dhe më pas në një antenë speciale të montuar në aeroplan.
Ndryshe nga satelitët tradicionalë që ndodhen rreth 36,000 km larg Tokës, Starlink përdor orbitë të ulët, duke reduktuar ndjeshëm vonesën e sinjalit. Kjo përkthehet në një latencë rreth 25 milisekonda, krahasuar me rreth 600 ms të sistemeve klasike satelitore.
Rezultati: internet i shpejtë, i qëndrueshëm dhe funksional, edhe gjatë fluturimit.
Cilat linja ajrore tashmë ofrojnë Starlink?
Pas nisjes së shërbimit beta në vitin 2020, Starlink hyri realisht në aviacion në vitin 2024. Hawaiian Airlines ishte e para që e instaloi në të gjithë flotën, e ndjekur nga Qatar Airways, e cila sot ka rreth 120 aeroplanë të pajisur.
Në Evropë, airBaltic u bë pionier në shkurt 2025, ndërsa Air France dhe SAS e kanë prezantuar shërbimin gjatë vitit të kaluar. Lufthansa Group, që përfshin linja nga Gjermania, Austria, Zvicra, Italia dhe Belgjika, planifikon zbatimin e plotë nga gjysma e dytë e vitit 2026.
Në Mbretërinë e Bashkuar, Virgin Atlantic do të jetë e para që do ta ofrojë shërbimin nga tremujori i tretë i këtij viti, ndërsa në Lindjen e Mesme, Gulf Air pritet ta nisë nga mesi i vitit 2026. Emirates, flyDubai dhe Qatar Airways tashmë janë pjesë e këtij revolucioni teknologjik.
Në shumicën e rasteve, shërbimi ofrohet falas, ose për pasagjerët anëtarë të programeve të besnikërisë.
Kush po qëndron jashtë revolucionit?
Jo të gjitha linjat ajrore janë të bindura. Ryanair ka përjashtuar prezantimin e Starlink, duke përmendur kohëzgjatjen e shkurtër të fluturimeve dhe kostot e instalimit. Aktualisht, asnjë linjë ajrore “low-cost” nuk ofron Starlink, megjithëse Eurowings dhe Level pritet ta adoptojnë shërbimin në muajt në vijim.
