Forcimi i lekut kundrejt euros dhe valutave të tjera nuk ndikon vetëm te kursimet apo çmimet e produkteve të importuara. Ai prek drejtpërdrejt edhe mijëra qytetarë dhe biznese që kanë kredi në valutë të huaj.
Në vitet e fundit, leku është vlerësuar ndjeshëm ndaj euros, duke sjellë efekte të ndryshme për huamarrësit, në varësi të monedhës në të cilën kanë marrë kredinë.
Nëse kredia është në euro
Për qytetarët që paguhen në lekë, por kanë kredi në euro, forcimi i lekut është përgjithësisht një lajm i mirë.
Kur euro zhvlerësohet kundrejt lekut, nevojiten më pak lekë për të blerë të njëjtën shumë eurosh. Si rezultat, kësti mujor i kredisë bëhet më i ulët në lekë.
Shembull:
- Nëse kësti është 500 euro:
- Me kursin 100 lekë për euro, pagesa është 50,000 lekë.
- Me kursin 98 lekë për euro, pagesa bie në 49,000 lekë.
Në këtë rast, huamarrësi kursen 1,000 lekë çdo muaj vetëm nga ndryshimi i kursit të këmbimit.
Po kreditë në lekë?
Për kreditë e marra në lekë, ndryshimi i kursit të këmbimit nuk ka ndikim të drejtpërdrejtë.
Kësti mbetet i njëjtë, ndërsa ndryshimet mund të vijnë vetëm nëse ndryshojnë normat e interesit ose kushtet e kontratës me bankën.
Çfarë ndodh me bizneset?
Bizneset që kanë marrë kredi në euro dhe realizojnë të ardhura kryesisht në lekë përfitojnë nga një euro më e dobët, pasi ulen kostot e shlyerjes së huasë.
Nga ana tjetër, kompanitë eksportuese që arkëtojnë të ardhurat në euro mund të ndiejnë presion financiar, pasi të ardhurat e tyre kthehen në më pak lekë, duke kufizuar përfitimin nga zhvlerësimi i euros.
A është gjithmonë pozitive një valutë e fortë?
Jo domosdoshmërisht.
Forcimi i lekut lehtëson barrën e kredive në euro dhe ul koston e importeve, por njëkohësisht mund të ndikojë negativisht te eksportuesit, sektori i turizmit dhe bizneset që sigurojnë të ardhura në valutë të huaj.
Për këtë arsye, ekonomistët e konsiderojnë kursin e këmbimit një faktor me ndikim të gjerë në ekonomi, ku efektet pozitive për një grup mund të shoqërohen me sfida për një tjetër.
Çfarë duhet të kenë parasysh qytetarët?
Ekspertët këshillojnë që, përpara marrjes së një kredie, qytetarët të zgjedhin, sa herë që është e mundur, të njëjtën monedhë me atë në të cilën marrin të ardhurat. Kjo ndihmon në uljen e rrezikut nga luhatjet e kursit të këmbimit dhe e bën më të parashikueshme pagesën e kësteve.
Pse po bie euro në Shqipëri në 2026 dhe çfarë po ndikon në forcimin e lekut
Për herë të parë në histori, euro zbret poshtë 94 lekëve, nënçmohet 31.4% nga 2015-a
Pse forcohet leku në verë? Faktorët që po e çojnë euron në nivelet më të ulëta në Shqipëri
